In België bestaat kraamzorg alleen in de Nederlandstalige zorgsector. Die niet-medische zorg voor moeders én hun baby’s gedurende de eerste drie maanden na de bevalling wordt namelijk uitsluitend gesubsidieerd door de Vlaamse overheid (VGC). Farah Bombaerts, een van de weinige Franstalige kraamzorgende, is vastbesloten om die flagrante ongelijkheid de komende jaren weg te werken. Ze roept Franstalige perinatale verenigingen en organisaties op om samen met haar een nieuwe vzw op te richten.

In Vlaanderen krijgen kersverse mama’s en hun baby’s niet alleen de eerste thuiszorg van Kind en Gezin, maar kunnen ze ook drie maanden lang een beroep doen op kraamzorg. Geïnspireerd door de Scandinavische landen en Nederland creëerde Familiehulp, die zorg en ondersteuning biedt aan iedereen in Vlaanderen en Brussel, meer dan twintig jaar geleden kraamzorg. Farah Bombaerts, zelf kraamzorgverlener, nam contact op met Born in Brussels om ruchtbaarheid te geven aan haar wens om kraamzorg eindelijk ook aan Franstalige kant te introduceren.

Kraamzorg

“Tijdens de eerste drie of vier levensmaanden van de baby komt de kraamzorgverlener vier uur per week het gezin thuis helpen”, legt Farah uit. “Kraamzorg omvat een breed scala aan hulp om de mama te ondersteunen en te waken over de gezonde ontwikkeling van de baby. We worden meestal door een ziekenhuis of Kind en Gezin gestuurd.” Kraamzorg bestaat voornamelijk uit:

• verzorging van de baby: een badje geven, aankleden, verschonen, navelverzorging, enz.;
• ondersteuning voor de ouders: terwijl de kraamzorgverlener zich over de baby ontfermt, kan de mama rustig douchen, wat slaap inhalen of gewoon wat tijd voor zichzelf nemen. De professionele zorgverlener luistert ook naar eventuele bekommernissen, vragen en ervaringen. Daarnaast krijgen de ouders advies en informatie;
• opvang van andere kinderen in het gezin: de kraamzorgverlener kan met grote broers of zussen spelen, hen helpen met hun huiswerk, ze van school halen, enz.;
• huishoudhulp: boodschappen doen, verse maaltijden bereiden, lichte huishoudelijke taken uitvoeren, afwassen, kleren wassen en strijken, bedden opmaken en verschonen, enz.;
• praktische tips: over voeding, slaap, hoe je je baby kan troosten, enz.

→ Hier vind je meer info. Kraamzorg | Familiehulp

Nederlands model

Kraamzorg is in Nederland ontstaan. Daar krijgen moeders en hun baby’s 49 uur gratis zorg verspreid over acht dagen. Kraamzorg is oorspronkelijk uit noodzaak in het leven geroepen, toen de meeste moeders nog thuis bevielen (in de jaren 70 ging het om ongeveer 70%, tegenover 13% vandaag). Kraamzorgverleners helpen verloskundigen tijdens thuisbevallingen en voeren de postnatale opvolging uit. De eerste maanden na de bevalling verlenen ze, net als in Vlaanderen, een paar uur per week de bovengenoemde zorg. In Wallonië bestaat dat concept echter niet en in Brussel wordt het slechts weinig benut (in de Nederlandstalige sector).

Doula’s: Franstalig equivalent van kraamzorg?

Farah Bombaerts benadrukt dat in Franstalig België het beroep van doula aardig in de buurt komt van kraamzorg. Maar een doula wordt niet automatisch terugbetaald, hoewel sommige ziekenfondsen (vooral Helan en LM MUTPLUS) een forfaitaire tegemoetkoming van maximaal 150 euro per ouder bieden voor hulp na de bevalling. Helaas is het beroep van doula niet aan regelgeving onderworpen en vereist het geen diploma (het beroep van kraamzorgverlener is daarentegen wel erkend). Om als doula te kunnen werken, wordt echter aangeraden om een opleiding te volgen (van enkele maanden tot een jaar) die kan leiden tot een certificaat, en je te laten erkennen door l’Association francophone des doulas de Belgique (AFDB).

“Doula’s zonder certificaat staan niet in de gunst bij verloskundigen. Dat zorgt voor onderlinge spanningen en een gebrek aan erkenning. Volgens mij zou iedereen er baat bij hebben om samen te werken, zoals kraamzorgverleners en verloskundigen in Vlaanderen dat doen (verloskundigen vragen ons bijvoorbeeld om de voeding en gewichtstoename van de baby te noteren voor een meer regelmatige opvolging)”, legt Farah Bombaerts uit.

Oproep aan Franstalige perinatale organisaties

Farah Bombaerts heeft een droom: toegang tot dezelfde postnatale zorg voor alle mama’s in België. Ze is gemotiveerd om die waar te maken. Maar daarvoor heeft ze de hulp nodig van Franstalige perinatale organisaties. Ze wil een tweetalige vzw oprichten en heeft zelfs al de naam bedacht: “Aide au Post-partum Hulp”. Die zou bestaan uit verschillende organisaties en minstens zes voltijdse medewerkers (vijf gezinshulpen en één maatschappelijk werker), om er bij de beleidsmakers op aan te dringen om dat type gezinsondersteuning te vergoeden.

“Het is de bedoeling om deel uit te maken van een groep van thuishulpdiensten, zodat we samen over het aantal nodige werknemers beschikken om subsidies te kunnen krijgen van de GGC. Ik ben ook op zoek naar vaste leden voor de vzw en samenwerkingsverbanden en partnerschappen met perinatale structuren en organisaties”, besluit de jonge vrouw.

→ Ben je een professional en heb je interesse in het project? Neem contact met ons op via info@bornin.brussels. 

Sofia Douieb