Het UVC Brugmann heeft onlangs twee fysiologische verloskamers ingehuldigd. Het project kreeg de naam Physalis en is een samenwerking tussen verloskundigen, artsen en technische teams. Het heeft als doel een zachtere omgeving te bieden die het ritme van de bevalling respecteert terwijl de veiligheid van de patiënt gegarandeerd blijft. “Gedempt licht, een warme sfeer en bewegingsvrijheid: alles is ontworpen om de fysiologie te ondersteunen.” 

Sinds september 2025 vinden aanstaande moeders in de materniteit van het UVC Brugmann die twee fysiologische kamers, die uitgerust zijn met een badkuip en hulpmiddelen die mobiliteit en comfort bevorderen. Er zijn nog een aantal andere vergelijkbare opties voor wie in Brussel op een meer natuurlijke manier wil bevallen. Zo zijn er geboortehuizen zoals Le Cocon in het Erasmusziekenhuis – ook wel “technische eenheden” of “fysiologische verloskamers” – waar zelfstandige verloskundigen hun patiënten kunnen behandelen in de veilige omgeving van een ziekenhuis.

Natuurlijk bevallen

Volgens de wetenschappelijke definitie is een fysiologische bevalling, in tegenstelling tot een pathologische, een natuurlijk proces dat de geboortehormonen respecteert en waarbij medische interventies worden beperkt (geen ruggenprik) in een veilige omgeving. Dat past in het concept van reproductieve rechtvaardigheid, dat het recht op het krijgen van kinderen en op waardig bevallen verdedigt en zich verzet tegen gynaecologisch en obstetrisch geweld of discriminatie. Het Physalis-project sluit precies aan bij die filosofie van zorg die vrouwen en hun gezin centraal zet.

“De naam Physalis staat symbool voor bescherming en rijping en illustreert die benadering. Naar analogie met die vrucht die beschermd wordt door een delicaat omhulsel, is de geboorte een natuurlijk proces dat zich in zijn eigen tempo ontwikkelt, tot het tijd is voor de ontmoeting.” Dat legt het UVC Brugmann uit in een persbericht.

Geboortehuizen

Sinds september 2024 moeten alle Brusselse ziekenhuizen een geboortehuis in hun kraamafdeling hebben. Als dat niet kan, moeten sommige ruimtes beschikbaar blijven voor zelfstandige verloskundigen en huisartsen om dat type bevallingen mogelijk te maken. Het idee is eenvoudig: zwangere vrouwen toelaten om op een natuurlijke manier te bevallen en hun een thuisgevoel geven, waarbij medische zorg mogelijk blijft. Een geboortehuis is een veilige en gezellige omgeving waar aanstaande moeders op hun eigen tempo kunnen bevallen en daarbij hun eigen vaardigheden kunnen aanwenden. Er worden enkel vrouwen opgenomen die in goede gezondheid verkeren, van wie de zwangerschap zonder complicaties verloopt en die opgevolgd worden door de verloskundigen van het geboortehuis in kwestie.

• Le Cocon (Erasmusziekenhuis, Anderlecht): bevindt zich in het ziekenhuis, wordt gerund door verloskundigen die fysiologische bevallingen begeleiden en biedt een huiselijke omgeving.
• Pass-ages (Vorst): geboortehuis met rustgevende geboortekamers en een tuin, waar je ook een paar dagen na de geboorte kan verblijven.

Fysiologische verloskamers of technische eenheden

Aangezien het ingewikkelder is om een geboortehuis op te zetten, hebben de meeste Brusselse ziekenhuizen de voorkeur gegeven aan een technische eenheid. Op die manier kunnen zelfstandige verloskundigen bevallingen begeleiden in een ziekenhuis. In de praktijk “huurt” de verloskundige, die bevoegd is om fysiologische bevallingen te begeleiden, een verloskamer in een ziekenhuis. Zo kunnen aanstaande moeders natuurlijk bevallen in hun gebruikelijke ziekenhuis.

• UVC Brugmann: biedt sinds 2024 fysiologische kamers aan die autonoom worden beheerd door verloskundigen (het Physalis-project).
• UMC Sint-Pieter: heeft een specifieke verloskamer die is uitgerust voor pijnbestrijding zonder ruggenprik (bad, lianen, bal, sofa).
• Chirec materniteit Edith Cavell (Deltaziekenhuis): beschikt over verloskamers waar comfort centraal staat en begeleiding van a tot z mogelijk is dankzij de nabije technische eenheid.
• Iris Ziekenhuizen Zuid: sinds 2022 vind je er een fysiologische ruimte die minder gemedicaliseerde bevallingen mogelijk maakt.