Author Archives: Samuel

De Koningin Mathilde-prijs is toegekend aan een begeleidingsdienst voor jonge ouders in Wallonië

In het kader van de projectoproep „Let’s Breathe! Een adempauze voor jonge ouders“ heeft het Koningin Mathildefonds (beheerd door de Koning Boudewijnstichting) zijn prijs voor 2026 uitgereikt. De winnaar is de perinatale begeleidingsdienst ‘Pré-en-bulles’ van de vzw Enfances. Deze dienst, gevestigd in de regio Doornik-Monscron, begeleidt zeer jonge ouders (tussen 14 en 22 jaar) in kwetsbare situaties. Er wordt rekening gehouden met hun specifieke behoeften en de complexiteit van hun levensloop. Een onderscheiding die Born in Brussels graag onder de aandacht wilde brengen en die het verdient om in de schijnwerpers te worden gezet.

‘Pré-en-bulles’ is een van de zes projecten die worden ondersteund in het kader van de projectoproep ‘Let’s Breathe! Een luchtbel voor het vroege ouderschap’. Het is dus het eerste onderdeel van een nieuwe driejarige cyclus van het Koningin Mathildefonds. Een welverdiende beloning voor het team van dat overigens in de bloemetjes werd gezet tijdens een ceremonie in het Koninklijk Paleis, in aanwezigheid van Hare Majesteit de Koningin.

Elk van de zes projecten die in het kader van de projectoproep worden ondersteund, ontvangt een financiële steun van maximaal 25.000 euro (verspreid over drie jaar), wat neerkomt op een totaalbedrag van bijna 150.000 euro. Als winnaar van de Koningin Mathildeprijs ontvangt ‘Pré-en-bulles’ bovendien een extra steunbedrag van 10.000 euro.

{Persbericht van de Koning Boudewijnstichting}

‘Ouders ondersteunen, is het leven van kinderen veranderen

Vaak geïsoleerd, zonder stabiele middelen en losgekoppeld van de klassieke hulpstructuren, staan de zeer jonge ouders (14 tot 22 jaar) die door ‘Pré-en-bulles’ begeleid worden, tegelijk voor meerdere grote uitdagingen: hun rol als ouder opnemen én de overgang naar volwassenheid doormaken. Huisvesting, inkomen, administratieve stappen, ouderschap… het zijn allemaal complexe verantwoordelijkheden die bovenop bestaande kwetsbaarheden komen, of die nu materieel, psychisch of sociaal van aard zijn.

Een specifieke begeleiding

Tegen die achtergrond biedt Pré-en-bulles een specifieke, preventieve, concrete en niet-stigmatiserende begeleiding, verankerd in het dagelijkse leven van deze jonge ouders. De dienst stelt een gratis en toegankelijke ontmoetingsplek ter beschikking die inspeelt op hun primaire behoeften en tegelijk hun autonomie versterkt. De begeleiding steunt op twee complementaire pijlers: enerzijds een gepersonaliseerde individuele opvolging, gericht op de ouder-kindrelatie, en anderzijds een veilige collectieve ruimte die uitwisseling tussen leeftijdsgenoten, het creëren van sociale banden en de harmonieuze ontwikkeling van de kinderen bevordert. Deze collectieve momenten worden samen met de jonge ouders opgebouwd en zijn opgevat als echte ademruimtes: plekken van steun en heropbouw, waar iedereen zonder oordeel wordt ontvangen, zowel in zijn of haar rol als ouder als in zijn of haar identiteit als volwassene.

Het Team

Met een multidisciplinair team – onder meer bestaande uit een coördinerend psychologe, een maatschappelijk werkster, een psychologe-psychomotorisch therapeute en een vroedvrouw – biedt ‘Pré-en-bulles’ een globale en langdurige begeleiding, vanaf de aankondiging van de zwangerschap tot de start van de schoolloopbaan van het kind. Als unieke dienst in de regio Henegouwen begeleidt zij al negen jaar zeer jonge ouders en ondersteunde zij al meer dan 150 gezinnen, met gemiddeld 40 begeleidingen per jaar.

Een keuze gedragen door jongeren

‘Pré‑en‑bulles’ werd geselecteerd door een bijzondere jury van 16 geëngageerde jongeren, leerlingen uit het vijfde middelbaar van VLOT! Campus Sint‑Lodewijk in Lokeren en het Athénée Royal Verdi in Verviers. Hun frisse blik en betrokkenheid geven de selectie een extra sterke en geloofwaardige dimensie. De jury prees vooral de langdurige en gratis begeleiding van jonge ouders, de inzet van een multidisciplinair team, de focus op het versterken van autonomie en collectieve kracht, en de duurzame maatschappelijke integratie van gezinnen. Samen maken deze troeven van ‘Pré‑en‑bulles’ een project met blijvende impact.

Een van de zes projecten

De begeleidingsdienst ‘Pré-en-bulles’ is een van de zes projecten die ondersteund worden in het kader van de projectoproep ‘Let’s Breathe! Een verademing voor vroeg ouderschap’. In Vlaanderen worden vzw Alba in Leuven en het project “Ademruimte in de tuin” van Fedasil Poelkapelle ondersteund. Elk van deze projecten ontvangt een financiële steun van maximaal 25.000 euro (gespreid over drie jaar), goed voor een totaalbedrag van bijna 150.000 euro. Als laureaat van de Koningin Mathildeprijs ontvangt ‘Pré-en-bulles’ bovendien een extra ondersteuning van 10.000 euro.

Een engagement van drie jaar voor jonge ouders

Voor de periode 2025-2028 heeft het Koningin Mathildefonds ervoor gekozen zijn actie te concentreren op jonge ouders – in het bijzonder mama’s en papa’s jonger dan 25 jaar – die geconfronteerd worden met kwetsbare situaties. De ambitie: hen ademruimte bieden die hen toelaat te groeien, zowel als persoon, als ouder en als jongvolwassene in wording.

Een aanpak opgebouwd samen met experten uit het veld

De keuze voor deze gerichte ‘ademruimte’ kwam er niet toevallig. Ze is het resultaat van een diepgaande dialoog die het Koningin Mathildefonds opstartte met experten uit het veld. Samen brachten zij de concrete noden van jonge ouders scherp in beeld: tijdelijke ondersteuning, een nabij en betrouwbaar netwerk, warme begeleiding, plekken voor ontmoeting en expressie, schoolondersteuning en perspectief via opleiding en ontwikkeling.

Hoewel de uitdagingen rond ouderschap voor deze jongeren vaak zwaarder doorwegen – door onderbroken schooltrajecten, financiële onzekerheid, instabiele huisvesting of sociaal isolement – schuilt in deze levensfase ook een krachtig kantelpunt. Mits gerichte en mensgerichte ondersteuning kan ouderschap uitgroeien tot een hefboom voor positieve, duurzame verandering.

Over het Fonds Koningin Mathilde

Het Koningin Mathildefonds, beheerd door de Koning Boudewijnstichting, ondersteunt al meer dan 25 jaar inspirerende initiatieven in België die vertrekken van jongeren, voor jongeren, met bijzondere aandacht voor wie zich in een kwetsbare situatie bevindt. Elk jaar bekroont het Fonds een van deze projecten met de Koningin Mathildeprijs: een erkenning voor engagement, impact en toekomstgericht werken met en door jongeren.

Over 50 jaar Koning Boudewijnstichting

Sinds 1976 bouwt de Koning Boudewijnstichting aan een meer solidaire samenleving door filantropie te verbinden met concrete maatschappelijke noden. Als onafhankelijke en pluralistische stichting is zij actief in uiteenlopende domeinen van algemeen belang, altijd met dezelfde ambitie: niemand uit het oog verliezen. In 2025 alleen al verdeelde de stichting meer dan 202 miljoen euro over ruim 5.000 projecten in België, Europa en daarbuiten. Met het oog op de komende 50 jaar blijft haar missie onveranderd: mensen verbinden, sociale banden versterken en samen blijven bouwen aan een warme, inclusieve samenleving.

 

Documentaire en debat: alleenstaande moeders met een migratieachtergrond aan het woord

In het kader van de filmclub van het Millenium Festival organiseerde de vzw Diogène een vertoning en debat met gefilmde getuigenissen over alleenstaand ouderschap. Zo wilde de vzw de complexe trajecten van alleenstaande moeders met een migratieachtergrond in Brussel onder de aandacht brengen. Het ging erom het onzichtbare zichtbaar te maken en de stemmen van al die vrouwen te legitimeren aan de hand van meeslepende verhalen die ons allemaal aangaan. Het team van Born in Brussels mocht niet ontbreken op dat evenement en heeft uiteraard ook deelgenomen aan het debat.

Vertoning van de documentaire. Foto: Samuel Walheer

Het Millenium Festival liep van 26 maart tot en met 3 april 2026 en was oorspronkelijk opgericht om een menselijk gezicht en artistieke invalshoek te geven aan de grote uitdagingen van onze tijd. Via documentairefilms helpt het festival ook om onrecht te onthullen, de stemmen van gemarginaliseerden te versterken, het grote publiek te inspireren en uit te nodigen om bij te dragen aan een betere wereld.

De moeite waard om te vertonen!

Het team van Born in Brussels heeft samen met het publiek, bijna allemaal vrouwen, de vertoning van de documentaire in de zaal bijgewoond. Zodra die voorbij was en het debat van start ging, was de consensus unaniem: die getuigenissen moeten uitgebreider gedeeld worden! Vele vrouwen doormaken immers dezelfde situaties, waarin geweld jammer genoeg niet ontbreekt. Het geweld zit verweven in hun situatie of is afkomstig van de vader en kan fysiek of psychologisch zijn. Verenigingen zetten zich elke dag in om alleenstaande moeders met een migratieachtergrond te begeleiden. Ze bevinden zich in een grote bestaansonzekerheid en kunnen vaak bij niemand terecht. Uit hun getuigenissen blijkt hoe kwetsbaar die alleenstaande moeders zijn.

Verschillende mensen in het publiek waren van mening dat de inspirerende documentaire over alleenstaand ouderschap het verdient om in verenigingen te worden vertoond, zowel voor professionals als voor hun begunstigden, de alleenstaande ouders. De oorzaken voor eenoudergezinnen zijn talrijk: zwangerschap door MBV (medisch begeleide voortplanting), relatiebreuk of echtscheiding, adoptie, ongewenste zwangerschap, overlijden van een van de ouders, enz.

Documentairefilms zijn het krachtigste medium van onze tijd en een blijvende bron van informatie. We geloven dat cinema muren kan slopen, bruggen kan bouwen en kan doen dromen van een betere toekomst. We hebben dan ook niets dan lof voor de rauwe, compromisloze stemmen van onafhankelijke filmmakers die hun kunst gebruiken om de waarheid te onthullen en verandering te eisen. Vzw Diogène, oprichter van het Millenium Festival.

Niemand kan onverschillig blijven

Lichten uit, schijnwerpers aan, camera loopt, en actie! Een moeder getuigt over haar situatie, haar rug naar ons gekeerd. Ook andere vrouwen zullen hun verhaal vertellen. Ze werden benaderd door het team van de vzw Diogène, die hen ging opzoeken in cafés in hartje Brussel. Daar kunnen die legaal in het land verblijvende vrouwen werken, weliswaar deeltijds, maar “dat is beter dan niets”, zoals een van hen zegt. De documentaire laat hun dagelijkse realiteit zien: naast hun kind alleen opvoeden, een job zoeken en een plek om te wonen behouden, is het moeilijk om de eindjes aan elkaar te knopen. Waar en bij wie kunnen ze terecht voor hulp? Na de vertoning blijft niemand onbewogen over wat ze net gezien en gehoord hebben. Die verhalen zijn niet altijd zichtbaar, maar toch overal aanwezig.

Krachtige getuigenissen

We vatten de getuigenissen, de ene nog aangrijpender dan de andere, voor je samen:

  • Dit is het verhaal van een vrouw wier partner het hazenpad koos zodra hij ontdekte dat ze zwanger was. Ze had geen werk of financiële middelen en kreeg onderdak bij een vriendin. Daarna vond ze een baan in een café voor een maand. Op een avond vond ze bij haar thuiskomst haar dochter, niet ouder dan een paar maanden, bloedend op de grond. De partner van haar vriendin had haar in het gezicht geslagen omdat ze alsmaar huilde. Door de gevolgen van die agressie gaat haar nu veertienjarige dochter met een handicap door het leven en heeft ze voortdurend hulp nodig. Dat belet haar moeder om te werken.
  • We maken kennis met een moeder die al veertien jaar in Brussel woont en net zoals haar man deeltijds werkt. Hij verspeelde zowel zijn geld als dat van zijn vrouw in het casino. Toen ze uit elkaar gingen was hun zoon vier jaar. De moeder kreeg het volledige hoederecht, wat de vader er echter niet van weerhield om zijn ex-vrouw om geld te vragen. Daarna begon het fysieke en psychologische geweld. De moeder wilde de banden niet verbreken omwille van haar zoon. Terwijl hij opgroeit, treedt hij in de voetsporen van zijn vader. De moeder worstelt om een baan te vinden en om haar zoon, die gediscrimineerd wordt door zijn klasgenoten, gelukkig te maken. Ze maakt zich zorgen over zijn toekomst.
  • Een andere moeder komt rond door klusjes te doen. Ze slaagde erin een artikel 60-contract te krijgen. Ze had problemen met haar ex-man, die niet wilde dat ze werkte. Met de hulp van het opvangtehuis in haar buurt zette ze toch door en in 2016 kreeg ze uiteindelijk een vast contract. Daardoor kon ze sparen om een eigen appartement te kopen. Haar inspirerende verhaal is een voorbeeld van doorzettingsvermogen voor vele andere vrouwen.
  • In een volgende getuigenis maken we kennis met de verantwoordelijke van de : een steunpunt voor kwetsbare vrouwen die zwanger zijn of een peuter hebben en in bestaansonzekerheid leven. De dienst begeleidt meer dan zeshonderd gezinnen per jaar. Hun doelstellingen zijn zorgen voor welzijn en sociale inclusie, medische hulp bieden, informeren en begeleiden, in basisbenodigdheden voorzien en workshops en opleidingen voor moeders organiseren.
  • Een vijfde getuigenis van een moeder die haar land is ontvlucht. Ze ontsnapte aan een gedwongen huwelijk en moest hard vechten om hulp te krijgen in België. Om erkenning voor haar situatie te krijgen, heeft deze vrouw volgehouden, en terecht. Een voorbeeld voor alle vrouwen die in soortgelijke situaties verkeren en een toonbeeld van moed voor alleenstaande moeders.

Zlatina Rousseva, initiatiefneemster van het festival, zegt: “We geloven dat in ieder van ons het potentieel voor grootsheid, verandering en transformatie schuilt. Op het Millenium Festival worden we samen sterker door de kracht van documentairefilms. De toekomst wacht op ons en we zijn klaar om ervoor te vechten.”

Over het Millennium Festival

Het Millenium Festival zag in 2009 het licht dankzij filmmakers Zlatina Rousseva en Lubomir Gueorguiev, die daarvoor konden rekenen op de steun van Antonio Vigilante, directeur van de Verenigde Naties in Brussel. Het festival is opgericht om een menselijk gezicht en artistieke invalshoek te geven aan de belangrijkste uitdagingen van vandaag, die aanvankelijk de millenniumdoelstellingen werden genoemd. Dankzij de uitgebreide praktijkervaring van de filmmakers kan het festival een zowel emotionele als persoonlijke kijk bieden op die doelstellingen (die nu bekend staan als de duurzameontwikkelingsdoelen). Die creatieve en originele aanpak is geprezen door onder andere Ban Ki-Moon en Kristalina Georgieva, wat de impact en het internationale bereik van het festival onderstreept.

Samuel Walheer

 

 

Moederdag: steun met een eenvoudig gebaar een alleenstaande moeder

Zondag 10 mei is het Moederdag. Dan vieren we alle vrouwen, die superwomen, alleenstaande moeders en alledaagse heldinnen die ons het leven hebben gegeven. Niet alleen onze mama’s, maar ook die van anderen verdienen onze onverdeelde aandacht. Het platform Born in Brussels steunt in het bijzonder moeders die moeilijke tijden doormaken na de geboorte van hun kind. Moeders die de eindjes aan elkaar proberen te knopen terwijl ze hun best doen om een kind op te voeden, een woning te zoeken en te solliciteren, wat een echt hindernissenparcours kan zijn.

Moederdag is de perfecte gelegenheid om ze een hart onder de riem te steken! De Nederlandstalige vzw NASCI is opgericht om moeders te helpen. Dat steunpunt biedt hulp aan kwetsbare vrouwen die zwanger zijn of een baby hebben. De vereniging is onlangs begonnen met giften in te zamelen in de vorm van cadeaubonnen die ten goede komen aan moeders in nood. Nu is het aan jou!


Voor de een is het een commerciële feestdag. Maar voor vele anderen is het de perfecte dag om hun liefde voor hun mama duidelijk te maken en haar te eren. Net als elders in de wereld, houden we er ook in België verschillende tradities op na. We nemen een kijkje bij NASCI, een vereniging die al meer dan 25 jaar bestaat en meer dan 600 gezinnen per jaar begeleidt. Een klein, eenvoudig gebaar naar een moeder betekent al heel wat en geeft haar bovenal een duwtje in de rug.

Ben je (binnenkort) een alleenstaande mama of papa met weinig of geen inkomen en kom je niet in aanmerking voor reguliere sociale hulpverlening? In dat geval kan je contact opnemen met NASCI. Ook gezinnen in (tijdelijke) moeilijkheden kunnen aankloppen bij de vzw. Dat verduidelijkt NASCI op haar website.

Steun een moeder

De vzw NASCI ondersteunt moeders en hun kinderen die in bestaansonzekerheid of soms zelfs in armoede leven. Voldoende voedsel en onderdak hebben en jezelf kunnen verzorgen zijn lichamelijke basisbehoeften voor ieder mens. Ter gelegenheid van Moederdag organiseert NASCI een inzameling om extra steun te geven bovenop de hulp die ze dankzij bepaalde subsidies al biedt. Daarnaast zamelt ze ook materiële steun in en is de vzw op zoek naar vrijwilligers om haar team te versterken.

NASCI nodigt het grote publiek uit om een mama gelukkig te maken door een donatie te doen, hoe klein ook. Het is het gebaar dat telt. Met het ingezamelde geld kan de vzw bijvoorbeeld essentiële hygiëneproducten kopen, een activiteit organiseren of een opleiding geven.

→ Draag bij aan Moederdag

NASCI in het kort

NASCI is een in 1998 opgerichte onafhankelijke vereniging die deel uitmaakt van het lokaal sociaal beleid van de Vlaamse Gemeenschapscommissie (VGC) en de Gemeenschappelijke Gemeenschapscommissie (GGC) van Brussel. Ze is ontwikkeld voor moeders (en vaders) en kinderen in kwetsbare situaties. Je vindt NASCI op twee locaties:  in Schaarbeek en in het huisvandeMens in Brussel. Het belangrijkste doel van de vzw is zorgen voor welzijn en sociale inclusie aan de hand van materiële hulp, mediconsult (medische hulp voor mama’s en hun kinderen), opvoedingsondersteuning, sociale informatie en doorverwijzingen, gezellige momenten en opleidingen. Om gezinnen de best mogelijke begeleiding te bieden, bestaat de vzw uit een multidisciplinair, meertalig team, dat zowel Nederlands en Frans als Arabisch, Russisch, Turks, Peul, Engels, Italiaans en Spaans spreekt.

Zorgen voor welzijn en sociale inclusie voor gezinnen in armoede is de bestaansreden van de vereniging. Sociaal kwetsbare moeders en kinderen die nergens anders terechtkunnen voor hulp, kunnen aankloppen bij NASCI.

Persoonlijke ondersteuning

Om gezinnen in kwetsbare situaties te ondersteunen, wil NASCI solidariteit en sociale cohesie bevorderen. Volgens de vereniging zijn het welzijn en de rechten van elk kind prioritair. Daartoe streeft de vzw een aantal doelstellingen na:

  • zorgen voor welzijn, sociale inclusie en hechte relaties;
  • het zelfvertrouwen van moeders vergroten;
  • medische hulp bieden;
  • informeren en begeleiden;
  • basisbenodigdheden aanbieden;
  • stages, opleidingen en alternatieve diensten aanbieden.

→ Neem contact op met NASCI: info@nascivzw.be of +32 2 216 88 85

 

Samuel Walheer

 

 

“Een miljoen extra verloskundigen” voor een betere toegang tot zorg voor aanstaande moeders

5 mei is de Internationale Dag van de Verloskundige. De ideale gelegenheid om de International Confederation of Midwives aan het woord te laten. Het thema dit jaar: “Een miljoen extra verloskundigen”. Met die boodschap klaagt de ICM het wereldwijde tekort aan verloskundigen aan.

De bijzondere datum is ook een kans om verloskundigen in de spotlight te plaatsen en hun essentiële rol in de gezondheidssystemen en in de toegang tot zorg voor vrouwen vóór, tijdens en na de zwangerschap onder de aandacht te brengen. De ICM roept regeringen en gezondheidsautoriteiten op om meer verloskundigen aan te werven, voor de veiligheid van aanstaande moeders en hun baby’s.

De International Confederation of Midwives is de spreekbuis van verloskundigen wereldwijd. De organisatie bestaat al meer dan honderd jaar en vertegenwoordigt verloskundigenverenigingen van over de hele wereld. Het thema voor 2026, “Een miljoen extra verloskundigen”, is niet toevallig gekozen. De nood is immers hoog. Verloskundigen spelen een sleutelrol in de verstrekking van seksuele, reproductieve, maternale, neonatale, infantiele en adolescente gezondheidszorg. Algemeen directeur Anna af Ugglas op de website van de ICM verklaart: “We hebben dringend meer verloskundigen nodig. We moeten investeren in hun opleiding en tewerkstelling, waarbij we een ondersteunende omgeving creëren en hen bij besluitvormingsprocessen betrekken.”

Een wereldwijd tekort dat ons allemaal treft

De ICM baseerde zich op een studie die in 181 landen werd uitgevoerd. Om aan de behoeften van de wereldbevolking te voldoen, zouden er circa 980.000 extra verloskundigen nodig zijn. Zonder dringende bewustwording en investeringen dreigt het tekort nog nijpender te worden, wat een impact zou hebben op de gezondheidssystemen en de toegang tot zorg voor veel vrouwen en hun pasgeborenen. Anna af Ugglas waarschuwt: “De gezondheidssystemen hebben hun limieten bereikt, de verloskundigen zijn overbelast en ondergewaardeerd en de kwaliteit en veiligheid van de zorg komen in het gedrang. Het is niet alleen een kwestie van personeel, het is een kwaliteits- en veiligheidsissue voor vrouwen en hun baby’s.

“De Internationale Dag van de Verloskundige is een dag om trots te zijn, maar ook een herinnering aan wat er moet veranderen. De wereld heeft een miljoen extra verloskundigen nodig. Door dat tekort krijgen te veel vrouwen en gezinnen niet de zorg die ze nodig hebben en werken te veel verloskundigen in onderbemande gezondheidssystemen die hen onvoldoende ondersteuning, erkenning en middelen bieden.” Anna af Ugglas, algemeen directeur van de ICM.

 

Online-evenement van de ICM

Om de verandering in gang te zetten …

Met deze campagne roept de International Confederation of Midwives regeringen en wereldleiders op het vlak van gezondheid op om wereldwijd het aantal verloskundigen te laten groeien, hen te ondersteunen en hun rol te verankeren. Want investeren in verloskundigen is investeren in de gezondheid van vrouwen. De ICM stelt daarom haar digitale toolkit IDM 2026 ter beschikking. Daarin zitten hulpmiddelen waarmee iedereen de petitie kan delen, zich kan engageren op sociale media (#UnMillionPlus) en evenementen kan plannen. Vier deze Internationale Dag van de Verloskundige op je eigen manier of neem deel aan het online-evenement op 5 mei 2026.

→ De petitie ondertekenen

Op de website van de ICM lezen we: “Teken de petitie en help ons een miljoen handtekeningen te verzamelen om een miljoen extra verloskundigen te eisen – en de investeringen die nodig zijn om dat te bewerkstelligen. Alle handtekeningen worden op 18 juni 2026 tijdens het ICM-congres in Lissabon aan de beleidsmakers overhandigd.”

 

↓ ICM-video “Teken de petitie voor een miljoen extra verloskundigen” ↓

 

Samuel Walheer

Opvoedingsgeweld in Frankrijk: de Fondation pour l’Enfance publiceert haar barometer

In de nasleep van de Internationale Dag tegen Lijfstraffen op Kinderen – die elk jaar op 30 april wordt gevierd – publiceren de Fondation pour l’Enfance en het onderzoeksteam Prévéo de derde editie van de barometer over opvoedingsgeweld. Deze Franse wetenschappelijke studie onderzoekt de rol van geweld in de opvoedingspraktijken in Frankrijk. Het gaat om een zorgwekkende realiteit die aandacht verdient.

In België bestaan er bewegingen ter verdediging van de kinderrechten, die zich actief inzetten om kinderen te beschermen tegen elke vorm van geweld. Zij pleiten bovendien voor een wet die het gebruik van geweld met opvoedkundige doeleinden uitdrukkelijk verbiedt.

Op Born in Brussels staat het welzijn van de moeder centraal, net als dat van haar kind. In het verleden werden al meerdere artikels over dit thema gepubliceerd, die je kunt (her)ontdekken in de rubriek “LEES OOK”. De allernieuwste publicatie van de Barometer 2026 van de Fondation pour l’Enfance werd opgesteld in samenwerking met Ifop (een bedrijf dat opiniepeilingen en marktonderzoeken uitvoert in Frankrijk). Hiervoor hebben maar liefst 1.005 ouders van kinderen tussen 0 en 17 jaar de enquête ingevuld.

Een beter begrip van de ontwikkeling, de emotionele behoeften en de gevolgen van geweld zou mishandeling in de opvoedingspraktijken kunnen helpen voorkomen. “Om dit geweld echter duurzaam terug te dringen, moeten ook belangrijke belemmeringen worden weggenomen: de impact van vooroordelen en de instandhouding van een sociale norm die deze praktijken blijft goedpraten door ze educatieve waarden toe te schrijven.” Dat schrijft de Fondation pour l’Enfance op haar website.

Een evoluerend ouderschap

In Frankrijk heeft het verbod op opvoedingsgeweld bijgedragen tot de versterking van het volgende idee: geen enkele vorm van geweld – fysiek, verbaal of psychologisch – kan in de opvoeding worden gerechtvaardigd. Ondanks deze nieuwe opvoedingsnorm, gedragen door een wetgevende en culturele vooruitgang, veranderen de praktijken van sommige ouders echter niet. Uit de recente barometer blijkt dat, ondanks aanzienlijke verbeteringen op het gebied van bewustwording, opvoedingsgeweld nog steeds diepgeworteld is. Dit toont aan hoeveel werk er nog nodig is om de opvoedingspraktijken duurzaam te veranderen.

Geweld is nog steeds erg aanwezig in het dagelijks leven van gezinnen: 83% van de ouders geeft aan in de afgelopen 12 maanden minstens een keer verbaal of psychologisch geweld te hebben gebruikt en 37% fysiek geweld. Barometer

Hardnekkige praktijken

Uit de barometer blijkt dat ouders de schadelijke gevolgen van opvoedingsgeweld grotendeels erkennen, of het nu gaat om psychische stoornissen, ontwikkelingsproblemen of de banalisering van geweld. Er is een sterke steun voor de principes van geweldloos opvoeden, en de wet van 2019 is over het algemeen bekend en begrepen. Dit bewustzijn gaat echter gepaard met hardnekkige overtuigingen: een aanzienlijk deel van de ouders blijft denken dat bepaalde vormen van geweld nuttig kunnen zijn om grenzen te stellen of gehoorzaamheid af te dwingen. Deze ambivalentie illustreert hoe moeilijk het is om te breken met sterk verankerde opvoedingspatronen.

“Bijna 7 op de 10 ouders erkennen de risico’s van de banalisering van geweld, maar 42% denkt nog steeds dat fysiek geweld ongewenst gedrag onmiddellijk kan stoppen”, verklaart de Fondation pour l’Enfance.

Tussen welwillendheid en geweld…

Een deel van de ouders zegt welwillende opvoedingspraktijken toe te passen, gebaseerd op aanmoediging en communicatie. Deze praktijken gaan echter gepaard met een veelvuldig gebruik van opvoedingsgeweld, vooral verbaal en psychologisch. Geschreeuw, bedreigingen of ontzeggingen blijven gangbaar, terwijl fysiek geweld, hoewel dat minder verspreid is, blijft bestaan. De billenkoek neemt hierin een bijzondere plaats in: in principe wordt die door de meeste ouders afgekeurd, maar in bepaalde situaties blijft die toch relatief aanvaard. Deze dubbele standaard wijst op een kloof tussen opvoedkundige intenties en reacties op dagelijkse moeilijkheden.

“De legitimiteit van lijfstraffen blijft aanhouden en psychologisch geweld wordt in sterke mate gebanaliseerd: 32% van de ouders denkt dat psychologische straffen helpen om te leren wat goed en fout is”, dat lezen we in de Barometer.

Informatie die voor sommige ouders nog onduidelijk is

Hoewel ouders over het algemeen bezorgd zijn over opvoedingskwesties, blijft hun zoektocht naar informatie beperkt en vaak gericht op praktische zaken zoals het omgaan met emoties of de ontwikkeling van het kind. Disciplinaire praktijken wekken minder interesse. Deze gedeeltelijke onwetendheid draagt bij aan het in stand houden van grijze zones, waar bepaalde gewelddadige praktijken nog steeds als aanvaardbaar worden beschouwd. Er zijn duidelijke verschillen tussen mannen en vrouwen: 40% van de mannen vindt dat sommige kinderen lijfstraffen nodig hebben om zich goed te leren gedragen, tegenover 25% van de vrouwen.

“Slechts 53% van de ouders heeft de afgelopen 12 maanden informatie over ouderschap opgezocht, en slechts 37% zegt een nauwkeurige kennis te hebben van opvoedingsgeweld”, stelt de Fondation pour l’Enfance.

→ Meer weten? Baromètre (2026) des violences éducatives ordinaires (samenvatting, in het Frans)

Samuel Walheer